STRONA GŁÓWNA - Powiatowy Urząd Pracy w Sosnowcu

​​​​​​

Przełomowy wyrok Sądu Najwyższego z 30 września 2025: pracownicy przed emeryturą zyskują "immunitet", o jakim wcześniej mogli tylko pomarzyć. Jeśli masz umowę na czas określony, a pracodawca planuje redukcję etatów – ten artykuł jest Twoją obowiązkową lekturą. Sprawdź, jak nowa interpretacja przepisów chroni Twoje stanowisko pracy i dlaczego przywrócenie do pracy stało się teraz realnym prawem, a nie tylko odległą możliwością.

Koniec ery niepewności – co orzekł Sąd Najwyższy?

Przez lata w polskim prawie pracy funkcjonowały dwa sprzeczne nurty orzecznicze. Jeden dawał ochronę pracownikom na umowach czasowych, drugi ją odbierał, jeśli umowa wygasała przed osiągnięciem wieku emerytalnego. Sąd Najwyższy postawił sprawę jasno: zakaz wypowiedzenia umowy o pracę z art. 39 Kodeksu pracy obejmuje również umowy terminowe.

Co to oznacza w praktyce? Ochrona przysługuje także wtedy, gdy data zakończenia umowy przypada wcześniej niż Twój dzień przejścia na emeryturę. Pracodawca nie może zatem wcześniej "skrócić" okresu Twojego zatrudnienia poprzez wypowiedzenie, motywując to np. redukcją etatów czy zmianami w firmie.

Kiedy dokładnie zaczyna się Twoja ochrona?

Ochrona przedemerytalna nie jest związana z rokiem kalendarzowym, ale z konkretną datą urodzenia. Zaczyna obowiązywać na 4 lata przed osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego.

Dlaczego ta uchwała jest tak ważna?

Fakt, że orzeczenie zapadło w składzie siedmiu sędziów, nadaje mu rangę zasady prawnej. Oznacza to, że inne składy sędziowskie oraz sądy powszechne będą się kierować tą właśnie linią. Pracownik-senior zyskuje realne poczucie stabilizacji finansowej w okresie, gdy znalezienie nowej pracy na rynku jest obiektywnie najtrudniejsze.

Przywrócenie do pracy zamiast drobnego odszkodowania

To najważniejsza zmiana dla pracowników 55+ i 60+. Zazwyczaj przy wadliwym zwolnieniu z umowy terminowej można liczyć jedynie na odszkodowanie (często ograniczone do 3 miesięcy).

Dzięki nowej uchwale, pracownik chroniony może żądać przywrócenia do pracy na poprzednich warunkach. Co więcej, jeśli wygrasz proces, który trwał np. 2 lata, pracodawca musi Ci wypłacić wynagrodzenie za cały okres pozostawania bez pracy. Przy zarobkach rzędu 5000 zł brutto, po dwuletnim sporze pracodawca może zostać zmuszony do wypłaty nawet 120 000 zł odszkodowania!

Sygnały ostrzegawcze – na co uważać?

Zdarza się, że pracodawcy próbują ominąć przepisy, zanim pracownik wejdzie w okres ochronny. Zachowaj czujność, jeśli m.in.:

• Otrzymujesz nagłe propozycje przejścia na B2B lub umowę zlecenie
• Firma sugeruje rozwiązanie umowy za porozumieniem stron tuż przed Twoimi 56 lub 61 urodzinami
• Twoje oceny okresowe bez wyraźnego powodu drastycznie spadają

W takich sytuacjach gromadź dokumentację i pamiętaj, że zawsze możesz zwrócić się o pomoc do Państwowej Inspekcji Pracy (PIP).

Czy pracownik przed emeryturą jest całkowicie "niezwalnialny"?

Nie, ochrona ma swoje granice. Pracodawca nadal może rozstać się z pracownikiem, jeśli:

1. Dojdzie do ogłoszenia upadłości lub likwidacji zakładu pracy
2. Pracownik dopuści się ciężkiego naruszenia obowiązków (tzw. dyscyplinarka)
3. Pracownik uzyska prawo do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy
4. Obie strony dobrowolnie podpiszą porozumienie o rozwiązaniu umowy

Warto zapamiętać: Jeśli jesteś w wieku przedemerytalnym i właśnie otrzymałeś wypowiedzenie, masz 21 dni na odwołanie się do sądu pracy. Z nowym orzecznictwem Twoja pozycja w sporze jest silniejsza niż kiedykolwiek wcześniej.

Nowe stanowisko Sądu Najwyższego to ważny krok w poszukiwaniu trudnej równowagi między dynamiką wolnego rynku a ochroną socjalną seniorów. W praktyce rzuca ono wyzwanie działom HR, które muszą teraz zrewidować swoją politykę kadrową. Czy uda się pogodzić trwałość zatrudnienia z potrzebami gospodarki? Czas pokaże. Dla pracowników 55+ i 60+ uchwała ta pozostaje jednak kluczowym dowodem na to, że ich prawo do spokojnego dopracowania do emerytury jest wartością nadrzędną, chronioną na najwyższym szczeblu.